LINKOVI

Baner
Baner
Baner
Baner
Baner
Baner
Home (Pod)sjećanja Tako je pisao Karl Marx
Tako je pisao Karl Marx PDF Ispis E-mail
Autor Administrator   
Utorak, 28 Studeni 2017 09:35

 

Karl MarxKarl Marx, Jevrej po majci, o Jevrejima

Karl Marx je rođen 5.5.1818. u Trieru, a umro 14.3.1883. u Londonu. Gledajući po nasljeđu on je bio Jevrej jer mu je majka, Henriette Pressburg (1788 – 1863) bila Jevrejka čiji je djed bio poznati rabin iz porodice koja je dala više veoma uglednih rabina.

Jedno od njegovih dosta prešućivanih djela je “Prilog jevrejskom pitanju” (On the jewish question, Arnold Ruge, Paris, 1844). Veliki broj filozofa i historičara, poglavito Jevreja, smatra da je Karl Marx bio ubijeđeni ateist i gorljivi antisemit.

U ovom kratkom podsjećanju navedeno je samo nekoliko Marksovih tvrdnji koje mogu podsjetiti na njegovu “dioptriju” kroz koju je gledao Jevreje i jevrejstvo, općenito.

CITATI:

“Suštinu današnjeg Jevreja ne nalazimo, dakle, samo u pet knjiga Mojsijevih ili u Talmudu, nego u suvremenom društvu, ne kao apstraktnu, nego u najvišem stupnju empirijsku suštinu, ne samo kao ograničenost Jevreja nego kao ograničenje društva. Čim društvo uspije da ukine empirijsku suštinu jevrejstva, torbarenje i njegove pretpostavke, Jevrej će biti onemogućen, jer njegova svijest neće više imati predmeta, jer će subjektivna baza jevrejstva, praktička potreba, biti očovječena” (Karl Marx, “Prilog jevrejskom pitanju”, 1844)

U “Ranim radovima” je zapisao: “Koja je svjetovna osnova jevrejstva? Praktička potreba, sebičnost. Koji je svjetovni kult Jevreja? Trgovanje. Ko je njegov svjetovni bog? Novac.”

Kada Jevrej bude priznao ništavnom svoju praktičku suštinu i kad bude radio na njenom prevladavanju, on će se izvući iz svog dosadašnjeg razvitka radeći na čovjekovoj emancipaciji uopće, okrećući se protiv najvišeg praktičkog izraza čovjekova samootuđenja. Mi u jevrejstvu spoznajemo, dakle, opći savremeni antisocijalni element koji je historijskim razvitkom, u kojem su Jevreji u ovom lošem smislu revnosno sarađivali, dotjeran do svoje sadašnje krajnosti, do krajnosti na kojoj se nužno mora raspasti.

Jevrej se emancipirao na jevrejski način, ne samo tako što je prisvojio novčanu moć nego što je pomoću njega i bez njega novac postao svjetska sila, a praktički jevrejski duh praktičkim duhom kršćanskih naroda.

Jevrejstvo se nije održalo historiji uprkos, nego pomoću historije.

Šta je, sama po sebi, osnova jevrejske religije? Praktička potreba, egoizam. Stoga je monoteizam Jevreja u zbiljnosti politeizam mnogih potreba, politeizam koji i zahod čini predmetom božanskog zakona. Princip građanskog društva jeste praktička potreba, egoizam, i javlja se u čistom obliku čim je građansko društvo iz sebe sasvim porodilo političku državu. Bog praktičke potrebe i sebičnosti jeste novac. Novac je revnostan bog Izraela pred kojim ne smije postojati nijedan drugi bog. Novac ponižava sve čovjekove bogove i pretvara ih u robu. Novac je opća, za samu sebe konstituirana vrijednost svih stvari. Stoga je cijeli svijet, čovjekov svijet, kao i prirodu lišio njihove osebujne vrijednosti. Novac, to je čovjeku otuđeno biće njegova rada i njegova postojanja, i to tuđe biće njime vlada, a on mu se moli. Bog Jevreja se posvjetovio, on je postao svjetovni bog. Zbiljski bog Jevreja jeste mjenica. Njegov bog samo je iluzorna mjenica. Shvaćanje o prirodi koje se formira pod vlašću privatnog vlasništva i novca jeste zbiljsko preziranje, praktičko ponižavanje prirode koja u jevrejskoj religiji doduše postoji, ali samo u mašti.

Nacionalnost Jevreja jeste nacionalnost trgovca, finansijera uopće. Neosnovan zakon Jevreja samo je religiozna karikatura neosnovane moralnosti i prava uopće, karikatura samo formalnih rituala kojima se okružuje svijet sebičnosti. Jevrejski jezuitizam, isti onaj praktički jezuitizam koji Bauer pokazuje u Talmudu, odnos je svijeta sebičnosti prema zakonima koji njime vladaju, a lukavo izigravanje ovih zakona sačinjava glavnu vještinu ovog svijeta. Štaviše, kretanje ovog svijeta unutar njegovih zakona nužno znači neprestano ukidanje zakona.

Mi ne objašnjavamo žilavost Jevreja iz njegove religije, nego, naprotiv, iz ljudske osnove njegove religije, iz pratkičke potrebe, iz egoizma. Budući da se realna suština Jevreja na opći način ostvarila, posvjetovila u građanskom društvu, zato građansko društvo nije moglo uvjeriti Jevreja u nestvarnost njegove religiozne suštine, koja je upravo samo idealno gledište praktičke potrebe. Suštinu današnjeg Jevreja ne nalazimo, dakle, samo u pet knjiga Mojsijevih ili u Talmudu, nego u suvremenom društvu, ne kao apstraktnu, nego u najvišem stupnju empirijsku suštinu, ne samo kao ograničenost Jevreja, nego kao ograničenje društva. Čim društvo uspije da ukine empirijsku suštinu jevrejstva, torbarenje i njegove pretpostavke, Jevrej će biti onemogućen, jer njegova svijest neće više imati predmeta, jer će subjektivna baza jevrejstva, praktička potreba, biti očovječena, jer će sukob čovjekove individualno-osjetilne egzistencije s generičkom egzistencijom biti ukinut. Društvena emancipacija Jevreja jeste emancipacija društva od jevrejstva.

Ažurirano: Utorak, 28 Studeni 2017 09:39
 

Dodaj komentar


Sigurnosni kod
Osvježi

Facebook

prenesi tekst na facebook

Izbor slika iz galerije

Najnoviji komentari

home search